Cũng như vậy, Làng Thanh niên lập nghiệp huyện Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi rộng đến 6. Không đứng ngoài cuộc, nhiều tổ chức tầng lớp đã vận động quyên tiền xây cầu, mua áo xống, gạo, thịt cho học sinh nghèo ở các vùng khó khăn vì ngân sách công không thể nào lo xuể cho tuốt.
Theo đề án đã được Chính phủ duyệt, giai đoạn 2013-2020 sẽ đấu xây dựng làng thanh niên lập nghiệp tại 15 địa phương, gồm: Lào Cai, Yên Bái, Sơn La, Hà Giang, Lạng Sơn, Tuyên Quang, Bắc Kạn, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Ninh Thuận, Kon Tum.
Dự án Làng Thanh niên lập nghiệp Sông Chàng (xã Xuân Hòa, huyện Như Xuân, tỉnh Thanh Hóa) rộng 600 ha, khởi công năm 2008, kinh phí 32 tỉ đồng, nay nhiều hộ bỏ đi nơi khác. 429 hộ thanh niên ở các địa phương khác đến lập nghiệp ổn định lâu dài, giải quyết việc làm cho khoảng 4.
Đó chỉ là vài trường hợp điển hình về tình trạng các công trình cộng đồng đang bị phung phí, xảy ra ở rất nhiều nơi.
Công trình nào cũng tiền tỉ nhưng hầu như chẳng ai xót của, xem như đấy là tiền chùa. 500 lao động thẳng băng và khoảng 7. 000 ha, kinh phí xây dựng 25 tỉ đồng, từ 342 hộ ban sơ (năm 2007) nay chỉ còn leo heo vài hộ ở lại. Vốn đầu tư từ ngân sách mà, trời mưa đất chịu! Tương phản với sự phao phí ấy thì tại nhiều vùng cao Tây Bắc, trẻ thơ đến trường trong manh áo mỏng manh, bữa ăn ở lớp bán trú không có lấy miếng thịt; ở những vùng sâu, vùng xa, các em phải bơi hoặc đu dây qua sông rạch để đến trường.
Kinh tế đất nước đang khó khăn, để sử dụng hiệu quả từng đồng vốn, không chỉ kêu gọi nghĩa vụ suông mà trên hết phải dựa vào tư duy và tầm nhìn quản lý sát thực của các nhà chức trách.
Công trình Nhà Văn hóa huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh có kinh phí xây dựng 14 tỉ đồng, khi sắp hoàn thành thì cụt vốn, bỏ hoang, trở nên nơi hội tụ của con nghiện và trâu bò.
Sự thiết thực của đề án là khỏi phải bàn nhưng nếu duy trì cách khai triển thực hành không xuyên suốt, thiếu thực tiễn như đã diễn ra tại một số địa phương thì hiệu quả của một chủ trương lớn sẽ bị vơi giảm nhiều. Trong khi đó, tình trạng hoang toàng tiền tỉ cứ diễn ra như thách thức mọi lẽ công bằng và chọc tức lòng nhân ái của những người có trách nhiệm với cộng đồng.
Chi tiền tỉ, chẳng thể nhắm mắt làm cái ào để rồi các làng thanh niên lập nghiệp trở nên những “thung lũng hoang vắng” trong khi ngân sách đang eo hẹp.
Qua đó, bố trí, sắp xếp 890 hộ dân cư tại chỗ, hấp thụ 1. 000 cần lao thời vụ, dự định tổng kinh phí thực hành là hơn 858 tỉ đồng.
