Thứ Sáu, 2 tháng 8, 2013

Vì sao có động vật khước chia sẻ từ... “ngoại tình”?

Các loài động vật có xu hướng phát tán gen của chúng càng xa, càng rộng, càng tốt. Thêm nữa, trong thời gian con cái sinh đẻ, con đực hoàn toàn có thể phối giống với nhiều con cái khác. Tuy nhiên, một điều đáng ngạc nhiêu là trong tự nhiên cũng có không ít loài động vật cực kỳ chung thủy, trong đó có rất nhiều loài linh trưởng. Chúng gắn kết với một con cái trong cuộc đời. Vì sao những loài động vật này lại từ khước “ngoại tình”?
Theo nghiên cứu vừa được công bố trong Kỷ yếu của Viện hàn lâm khoa học quốc gia, các nhà khoa học thấy rằng lý do hợp lý nhất cho chế độ một vợ một chồng là nhu cầu bảo vệ con.

Trong thời kì nuôi con bằng sữa, con cái sẽ không rụng trứng. Đây là nguyên cớ con non dễ bị giết nhất khi chúng vẫn bú sữa mẹ. Bởi nếu con non bị giết, con cái sẽ rụng trứng sớm hơn và là thời khắc thuận tiện để con đực khác giao cấu, phát tán gen của nó vào thế hệ kế tiếp. Khi thời gian nuôi con bằng sữa mẹ càng dài, con cái và con con càng cần con đực bảo vệ. Được biết, con đực trong thiên nhiên luôn có xu hướng ngăn chặn gen của con đực cùng loài sinh sôi.
Tuy nhiên, kết quả này chưa khiến các nhà khoa học hoàn toàn tâm phục. Họ cho rằng khuôn khổ thử nghiệm là quá nhỏ chưa phản chiếu được hết thế giới động vật. Một số nhà khoa học thậm chí còn nêu ra những giả thuyết khác cũng không kém phần thuyết phục cho vấn đề này. Thứ nhất, một đôi động vật chọn chế độ một vợ một chồng vì một số loài, con cái sống chơ vơ, phân bố trên khuôn khổ rộng khiến con đực khó có thể khoảng nhiều bạn tình. Thứ hai, trong chế độ một vợ một chồng, con đực có thể giúp đỡ, chăm nom, nuôi dạy con non, làm tăng cơ hội sống sót và do đó tăng thời cơ phát tán gen của nó sang đời cháu.
Được biết, cuộc tranh cãi về vấn đề này vẫn còn rất sôi nổi để có thể tìm ra câu giải đáp chuẩn xác nhất.

Mai Thủy (theo Sciencealert)